Recensie Lortcher ★★★★

“Dit wil ik nooit vergeten!” Het is een uitspraak die we allemaal wel eens gedaan hebben. Maar wanneer Peer Lortcher dit tegen zijn geliefde Josefien zegt, is dat met een bang hartje. Hij heeft namelijk schrik voor het vergeten, is bang voor “de ziekte”. 15 jaar na ‘Het Lortchersyndroom’ stappen Dimitri Leue en Warre Borgmans opnieuw het podium op om samen met de jonge actrice Britt Das een eerlijk, herkenbaar en liefdevol verhaal te brengen over dementie. ‘Lortcher’ gaat over de vrees voor “de ziekte” bij Peer Lortcher, maar ook over de pijn van zijn zoon Marcel en het ongemak bij kleindochter Fien wanneer ze geconfronteerd worden met de zieke Peer. De voorstelling verbloemt het verdriet om het verlies van iemand die nog leeft niet, maar omkapselt ze met muziek van Antoon Offeciers, beelden van An Steylaerts, wat gepaste humor in de tekst van Dimitri Leue en heel veel liefde in de manier waarop het geheel gestalte gegeven wordt.

Peer Lortcher was een gevierd pianist en componist die helaas getroffen werd door dementie. Wanneer zijn zoon Marcel en zijn kleindochter Fien op bezoek komen, vertelt hij honderduit over zijn wilde avonturen in de Congo, zijn tocht door de Sahara op een kameel … of was het een dromedaris? En dat terwijl hij in zijn leven nooit verder is geweest dan de kust. In Marcel ziet hij zijn broer Celle en in Fien zijn overleden vrouw Josefien. Dat hij een zoon en een kleindochter heeft, weet Peer niet meer. In zijn hoofd moet hij dringend naar het moederhuis, want zijn Josefien moet gaan bevallen van Marcel. 

Het is een scène die jammer genoeg voor heel wat mensen uit het leven gegrepen is. Warre Borgmans speelt met veel overtuiging de door dementie getroffen Peer Lortcher. Je ziet in zijn spel de herkenbare onrust, de afwezige blik in de ogen, de overtuiging van wat hij vertelt, ook als is het voor de toehoorder duidelijk dat het onzin is. Dimitri Leue heeft dankbaar gebruik gemaakt van deze momenten om wat humor in het verhaal te verwerken zonder dat het ooit “lachen met” wordt. Maar ‘Lortcher’ is meer dan fantastische verhalen oprakelen. Er zijn ook de heldere momenten waarin Peer plots opnieuw geconfronteerd wordt met het nieuws dat zijn ouders, broer en echtgenote al lang overleden zijn. Opnieuw de pijn, opnieuw het verdriet en opnieuw de enorme frustratie dat bij het volgende heldere moment dit hele proces zich zal herhalen. Dat leed krijgt ook heel mooi vorm in de interactie tussen Warre en Dimitri. 

En toch voelt de voorstelling ‘Lortcher’ een pak minder beladen aan dan je op het eerste zicht zou denken. Dat komt voor een deel door de humor, maar zeker ook de integratie van muziek. Gezien het personage Peer een componist is, is het evident dat er ruimte is voor zijn composities. En zo krijgt Britt Das de gelegenheid om tussen de delen van de theatervoorstelling een stukje muziek van de hand van Antoon Offeciers te spelen. De ene keer is het een romantische melodie, dan weer een vrolijke. Een andere keer heeft ze juist veel donkerte. Elke melodie brengt Peer een stapje verder terug in de tijd en elke melodie wordt begeleid door een projectie van kunstenares An Steylaerts. Elk muziekstuk is een moment van sfeerzetting in een proces van degeneratie. Met iedere stap terug in de geschiedenis krijgen we een inkijk in het leven van Peer én in de wortels van zijn fantastische verhalen. Tot we uiteindelijk terug zijn bij af. 

< Sascha Siereveld > 

Creatives:

Tekst, scenografie : Dimitri Leue
Uitvoering spel : Britt Das, Dimitri Leue, Warre Borgmans
Uitvoering live muziek : Britt Das
Muziek : Antoon Offeciers
Beelden: An Steylaerts
Techniek : Sonista
Een productie van Leue - www.leue.be