Recensie Malle Babbe ★★★★

Rob de Nijs, de Don Juan van het Nederlandstalige lied, heeft in Vlaanderen altijd op veel bijval kunnen rekenen. Geen wonder dus dat na een tour rond Nederland producent MediaLane haar ‘Malle Babbe - de Rob de Nijs musical’ nu ook naar ons land brengt. We mogen mee in het album kijken met de foto’s van vroeger. En terwijl we luisteren naar het ritme van de regen, gaan we samen met Rob en Jet langs de hoogtepunten én de minder fraaie momenten uit het leven van die man met dat banger hart. René van Kooten geeft gestalte aan Rob de Nijs. Hij doet je net als Rob dansen en feesten op ‘Malle Babbe’ en verstillen in emotie bij ‘Niet voor ’t laatst’. ‘Malle Babbe - de Rob de Nijs musical’ slaagt erin om alle eer te betonen aan de muzikale erfenis van Rob, zonder zijn kleine kantjes onder de mat te vegen. Die benadering levert hele mooie momenten op, zoals in ‘Zet een kaars voor je raam vannacht’ en ‘Het werd zomer’. Het maakt zelfs van ‘Nu het om haar gaat’ een uiterst fijn liefdesduet gebracht door Lottie Hellingman en René van Kooten.

Dat Rob de Nijs een turbulent leven heeft gehad, is geen geheim. In zijn lange carrière kende hij heel wat hoogtepunten, maar minstens evenveel dieptepunten. Zijn amoureuze escapades waren meer dan eens het onderwerp van gesprek in de roddelpers. Rob was een grote naam met een kleine bankrekening. Het was voor hem vaak koorddansen op de rand van de financiële afgrond. En toch wist hij telkens weer terug te komen, de harten van zijn publiek te veroveren met nieuwe muziek en een nieuwe look. Hij vond, naar eigen zeggen, uiteindelijk de liefde van zijn leven bij Jet, ook al was die 26 jaar jonger dan hem. En dat element is de aanleiding voor het verhaal dat verteld wordt in ‘Malle Babbe - de Rob de Nijs musical’. 

Omwille van het behoorlijke leeftijdsverschil tussen Rob en zijn derde vrouw Jet, heeft zij een heel belangrijk deel van zijn leven en carrière niet meegemaakt. Vanuit het verlangen om alles met hem te kunnen delen om het later aan de kinderen te kunnen vertellen alsof ze erbij was, nodigt ze Rob uit om samen door het album van zijn leven te wandelen. De plaats waar het verleden weer tot leven komt, is de piste van het circus dat een prominente plaats inneemt in het lied ‘Foto van vroeger’. (En tevens een verwijzing is naar zijn tijd als artiest bij circus Boltini.) 

Die nostalgische reis brengt ons terug naar het begin van zijn carrière en de eerste doorbraak wanneer Rob de Nijs in 1962 met The Lords een talentenjacht won en een jaar later voor het eerst scoorde met ‘Ritme van de regen’. De live-band zet zacht in en René van Kooten brengt vol nostalgie de eerste hit van Rob terwijl het ensemble zachtjes het geluid van de tikkende regendruppels tapt. Langzaam sluipt er wat vrolijkheid in het lied en ontpopt het zich tot een opgewekt tapdansnummer. Jeroen Sleyfer heeft de nummers van Rob de Nijs heerlijk gearrangeerd en aangepast voor ‘Malle Babbe - de Rob de Nijs musical’. Hier zorgt de combinatie elektrische gitaar en viool voor de ietwat ander toets, ‘Malle Babbe’ krijgt plots een tintje klavecimbel in de sound en ‘Zet een kaars voor je raam vannacht’ krijgt een Mexicaans kantje mee in de combinatie van trompet en akoestische gitaar. 

Die subtiele verandering in het arrangement sluit perfect aan met het betoverende beeld dat regisseur Carline Brouwer bij ‘Zet een kaars voor je raam vannacht’ heeft ontworpen. Uiteraard hebben de leden van het ensemble een kaars vast wanneer ze dit nummer zingen, maar ze zijn ook nog eens gekleed als Frida Kahlo met die traditionele Mexicaanse, zwarte sjaal en bloemen in hun haar. Het geeft een heel ingetogen sfeer met toch een beetje exotiek. 

‘Zet een kaars voor je raam vannacht’ is trouwens niet het enige nummer met een link naar een schilderij. Er is uiteraard het overbekende ‘Malle Babbe’ dat Lennaert Nijgh schreef nadat hij ‘Zigeunermeisje’ van schilder Frans Hals zag. Lennaert was alleen niet zo tuk op de titel en nam daarom de titel van het werk dat ernaast hing. En zo kent heel de Nederlandstalige wereld haar als ‘Malle Babbe’. Deze anekdote levert niet alleen een hele leuke scène op in de musical, ze is na het partynummer ‘Bier is bitter’ een verderzetting van het feestje. En terwijl de kunstwerken dansen in hun barokke kaders, klinkt de rock door in het uptempo stuk van ‘Malle Babbe’. Het publiek kan niet anders dan mee klappen op het ritme van de muziek. 

En hoewel nummers als ‘Malle Babbe’, ‘Bier is bitter’, ‘Zondag’ en ‘Banger hart’ heel wat sfeer en ambiance brengen in de voorstelling, is de teneur algemeen genomen heel traag, vertellend en gevoelig. Wanneer René van Kooten in de reprise van ‘Foto van vroeger’ de zangmicrofoon neemt en zich naar het publiek richt, krijgen we die heerlijke gevoelens van hoop, nostalgie en strijdvaardigheid te horen zoals Rob de Nijs die zelf ook in dit lied wist te leggen. We werden weer meegezogen in het fotoalbum om nog even terug die naïviteit van het onbevangen kind te mogen ervaren. Heerlijk hoe René hier de juiste snaar weet te raken. 

Maar de gevoeligste snaar bewaart hij voor ‘Nu het om haar gaat’. De ballade uit 1997 gaat oorspronkelijk over de dood en heeft dus intrinsiek een droevige inkleding, maar hier wordt het een uiterst gevoelig liefdesduet tussen Rob en Jet dat haar kracht ontleent aan de enorme breekbaarheid waarmee René van Kooten en Lottie Hellingman het brengen. Het staat in schril contrast met de luchtigheid en de frivoliteit van de ontluikende verliefdheid die we bij ‘Het werd zomer’ mogen voelen. 

Lottie Hellingmans grote moment in deze show is het lied ‘Hou me vast (want ik val)’. Daar neemt ze de zangmicrofoon ter hand om een vollere klank te geven en mag ze het beest in zichzelf loslaten. Met heel veel passie en vuur laat ze de zaal even flink rocken om de jaloezie die Jet voor Belinda voelt even uit haar systeem te krijgen. En ook hier zien we dat ‘Malle Babbe - de Rob de Nijs musical’ de kleinmenselijke kantjes van haar personages niet schuwt. De moeilijke relatie tussen Robs laatste twee vrouwen is geen taboe. Er wordt openlijk gesproken over hoe Jet afgunstig is op de creatieve magie die er tussen Rob en Belinda was. 

We zien dat creatieve stuk en nog een ander stuk van die relatie duidelijk uitgebeeld in ‘Zondag’. Wie vertrouwd is met Robs oeuvre hoort hier enkele titels terugkomen in de tekst van deze scène waarin Loes Bettonviel een erg prominente rol heeft. Tijdens ‘Malle Babbe’ mocht ze al van zich laten horen, maar haar stem komt het mooist aan bod tijdens ‘Zonder jou’ waar ze samen met Lottie Hellingman en Jip Warmerdam een prachtig stukje driestemmig a capella brengen. Vocaal is dat een moment van puur genot. 

Een moment van visueel genot vinden we dan weer in de scène ‘Verdronken vlinder’. En nu horen we de fans al denken: “Dat is geen nummer van Rob. Zelfs op de CD ‘Zilver’ staat dat niet gecoverd!’ Absoluut correct. Het is een lied van Boudewijn de Groot dat door Lennaert Nijgh van tekst werd voorzien en dat verklaart de plaats in deze ‘Malle Babbe - de Rob de Nijs musical’. Het is namelijk het personage van Lennaert Nijgh, vertolkt door Bart van Veldhoven, dat een heel kleine en ingetogen versie van dit lied brengt. Het magische daarbij is het feit dat het ensemble in het zwart gekleed is en van de teksten uit de scène ‘Zondag’ vlindertjes vouwt die dansen onder black light. Het klinkt dus niet alleen heel lieflijk, het ziet er ook zeer feeëriek uit. Nog een reden om te gaan kijken naar ‘Malle Babbe - de Rob de Nijs musical’. 

< Sascha Siereveld > 

CAST

Rob de Nijs: René van Kooten
Jet de Nijs: Lottie Hellingman
Spreekstalmeester: Kevin Manuputty
Malle Babbe / Belinda Meuldijk: Loes Bettonviel
Zuster Ursula / Elly Hesseling: Jip Warmerdam
Lennaert Nijgh: Bart van Veldhoven
Vader van Rob de Nijs: Jorge Verkroost
Anneke Grönloh: Eliane Kwee
Willeke Alberti: Saranne Lodewijckx
Johnny Lion: Philip Krom
Speelvrouw: Femke Zonneveld
Speelman: Sem Bach
Swing: Maartje Petersen
Swing: Evert Bakker
Walk-in cover Malle Babbe & Zuster Ursula: Jip Wassenberg 

CREATIVES

Script: Dick van den Heuvel
Scriptadviezen: Paul Groot en Jasper van Hofwegen
Regie: Carline Brouwer
Choreografie: Eline Vroon
Muzikale supervisie & arrangementen: Jeroen Sleyfer
Decorontwerp: Joris van Veldhoven
Kostuumontwerp: Cocky van Huijkelom
Projecties: Arjen Klerkx
Haar & make-up ontwerp: Michel van Oostveen
Lichtontwerp: Bart van den Heuvel
Geluidsontwerp: Maarten Houdijk
Research en ondersteuning: Robin van den Heuvel
Muzikaal advies: Frank Jansen
Productionele leiding: Lisanne de Snoo
Creative producer: Joop van den Ende
Creative director: Maurice Wijnen
Producenten: Iris van den Ende & Miel Gouda